Magnetisch veld op Mars pulseert

Op het seismometer instrument op Mars InSight zitten een paar extra instrumenten. Een ervan is een magnetometer. Deze week werden de eerste bevindingen van dit experiment gepresenteerd op een astronomisch congres in Grenada in Spanje.

De Aarde heeft een planeetomvattend magnetisch veld, maar Mars heeft een zwak magnetisch veld dat niet de planeet omvat, maar gedetecteerd is vanuit een baan om de planeet als streepvormige patronen van magnetische velden. De metingen vanaf Mars InSight zijn een mooie kans dit van dichtbij te onderzoeken.

Het blijkt dat het magnetisch veld ter plaatse 20 keer sterker is dan vanaf een baan rond Mars gemeten was. Of dit magnetisch veld afkomstig is van nabijgelegen rotsen of van dieper in de bodem is niet duidelijk.

Daarbij blijkt het magnetisch veld ’s nachts fluctueert. Fluctuaties van het magnetisch veld op Aarde komt ook wel voor in de gebieden waar aurora’s voorkomen. In het geval van Mars zou het kunnen dat de vorm van bubbels van magnetische velden wordt beïnvloed door de zonnewind. In de avond en ochtend wordt de bubbel opzij geduwd tot een soort staart.

Er was ook een ander nieuwtje van meetgegevens van de magnetometer: er blijkt zich een elektrisch geleidende laag onder het oppervlak te bevinden. De astronomen kunnen er nog niet veel over zeggen, behalve dat deze laag niet dieper zit dan 100 km. Een mogelijke oorzaak zou grondwater of een laag van ijs en water kunnen zijn.

Bron:

https://www.nationalgeographic.com/science/2019/09/mars-insight-feels-mysterious-magnetic-pulsations-at-midnight/

De maan krimpt en maanbevingen vinden vermoedelijk nog plaats

De maan krimpt en daarom vinden er nu nog steeds maanbevingen plaats, mogelijk tot 5 op de schaal van Richter. Dat blijkt uit onderzoek naar metingen van seisometers die door de Apollo missies geplaatst zijn. Dat er seismische activiteit is geweest, dat wisten we al. Maar men ging er van uit dat de bevingen vrij gering waren.

Hoe komt het dat we nu pas geleerd hebben dat die maanbevingen krachtiger zijn en dat de maan krimpt? Dat komt omdat wetenschappers nu een algoritme gebruikt hebben om met een seismisch netwerk van weinig instrumenten, zoals die van Apollo, toch de lokatie van een beving te kunnen vinden. En ze vonden dat 8 van 28 ondiepe bevingen binnen 30 km afstand van op foto’s gevonden breuklijnen voorkwamen.

Zes van de 8 bevingen bij die breuklijnen vonden plaats toen de maan zich op haar verste punt in haar baan om de Aarde bevond. Op dat moment is de spanning als gevolg van getijdewerking op de maan het hoogst. Dat de maan krimpt blijkt uit het soort seismische activiteit.

Seismometers werden geplaatst op de Apollo 11, 12, 14, 15 en 16 missies. Die van Apollo 11 viel na 3 weken uit. De metingen geplaatst op de andere Apollo missies werden gevolgd tot in 1977, toen ze uitgezet werden. Apollo 17 astronauten Gene Cernan en Harrison Schmitt reden bovendien met hun Lunar Rover langs een klif (“Lee-Lincoln fault scarp”) die vermoedelijk ontstaan is als gevolg van het krimpen van de maan.

 

Bronnen:

https://www.nasa.gov/press-release/goddard/2019/moonquakes

 

De seismometer van Mars InSight heeft een beschermende kap.

De seismometer van de Mars InSight lander staat al weer anderhalve maand op de Mars-bodem. Nu is ook de beschermende kap erover gezet. Deze kap zorgt ervoor dat de seismometer niet te koud wordt in de nacht en niet te veel opwarmt overdag. Seismometers zijn namelijk gevoelig voor temperatuursschommelingen. De SEIS seismometer heeft daarom meerdere isolatielagen in het instrument en nu er ook omheen.

20190204_insight-wts-deploy-seis-anim.gif

Leuk feitje: onder de koepel die over SEIS geplaatst is, hangt een thermisch schort. Dit schort wordt omlaag getrokken door een maliënkolder met metalen schubben eraan. Dit beschermt tegen de invloed van wind.

JPL InSight Testbed

Nu volgt de plaatsing van de hittesonde (HP3) op de bodem. Het duurt nog even voor die de bodem in gaat boren.

http://www.planetary.org/blogs/emily-lakdawalla/2019/insight-wts-placed.html

https://www.nasa.gov/feature/jpl/insights-seismometer-now-has-a-cozy-shelter-on-mars

Wat is de planning van Mars InSight?

Mars InSight is geland. En nu? Het lijkt een beetje stil. Geen zorgen, de missie loopt volgens plan. Maar het duurt even voor de wetenschap goed en wel kan beginnen. Ergens deze week moeten de lenskappen van de twee camera’s afgeworpen worden. Nieuwe foto’s kunnen op deze site verwacht worden. Het Rotation and Interior Structure Experiment (RISE) begint ook al. Dit is een Belgisch radio-experiment waarmee kleine wiebelingen in de baan van Mars gedetecteerd kunnen worden.

In de eerste drie weken gaat InSight zijn omgeving in kaart brengen, zodat de beste plek voor de seismometer en de hittesonde gekozen kan worden. Pas 5 tot 6 weken na de landing wordt de seismometer geplaatst. Een week later wordt de beschermende hoes er over gezet.

De hittesonde wordt weer een week daarna geplaatst. Die gaat zich langzaam in de bodem boren. Verwacht wordt dat hij 50 cm per “hamercyclus” doet. Daarna kan hij meerdere dagen meten hoe de hitte van de sonde door de bodem beweegt. Na 40 dagen bereikt hij de diepte van 5 meter. Ondertussen meet de seismometer het geklop van de hittesonde. Daarmee kunnen we iets leren over lagen dieper onder het oppervlak.
https://mars.nasa.gov/insight/timeline/surface-operations/