Mars InSight detecteerde mogelijk bevingen als gevolg van platentektoniek

NASA’s Mars InSight missie heeft tot eind september vorig jaar 174 seismische gebeurtenissen gemeten. 24 bevingen die gemeten werden met het Seismic Experiment for Interior Structure (SEIS) waren lage frequentie bevingen die een hoop informatie gaven over de interne structuur van Mars. De bevingen op Mars zijn zwak, qua sterkte liggen ze ergens tussen maan- en aardbevingen.

ERlMKqjXYAA-dNy.png
Golf propagatie van de bevingen door Mars. (Afbeelding: D. Giardini et al)

Drie bevingen hiervan hadden de specifieke golfpatronen die op Aarde veroorzaakt worden door platentektoniek. Dat is een intrigerende bevinding, want we hadden slechts zwakke aanwijzingen dat Mars ook platentektoniek kent. Met het SEIS instrument kon de lokatie van de bevingen ook gevonden worden. Twee waren afkomstig van een jong vulkanisch gebied genaamd Cerberus Fossae, ongeveer 1700 km van de Mars InSight lander vandaan.

Ook was Mars InSight in staat dagelijkse weerpatronen op Mars te detecteren. Niet alleen met het weerstation aan boord, maar ook met behulp van de seismometer. ’s Nachts begint de wind toe te nemen onder invloed van lage druk. De koudere lucht rolt dan van de hooglanden het dal in, in de vroege ochtend. Overdag verwarmt de zon het zand op het oppervlak en dat zorgt voor convectie. Tegen de avond neemt de wind af en wordt het stiller rond de lander. Dit zijn de beste momenten voor nauwkeurige seismische metingen. SEIS was ook in staat te meten hoe “dust devils” soms de grond even optillen.

Met HP3, de warmtesonde, waren ook al wat metingen gedaan, al is deze nog altijd niet onder de grond. In oktober kwam de sonde weer naar boven, toen hij zich naar beneden had moeten kloppen. Ook bij een latere, voorzichtigere, test werkte de “mole” zich weer naar boven. Maar in de komende weken zal dat niet zo makkelijk meer gebeuren, want NASA heeft de robotarm op de bovenkant van de warmtesonde gezet. Dat is een risicovolle actie, maar de technici hebben weinig andere keuze, als ze het experiment nog willen zien werken.

 

Bronnen:

https://cmns.umd.edu/news-events/features/4547

https://www.dlr.de/content/en/articles/news/2020/01/20200224_seismic-activity-on-mars-resembles-that-found-in-the-swabian-jura.html

https://www.nature.com/collections/iiiifgehfc

https://www.jpl.nasa.gov/news/news.php?feature=7603

Coverafbeelding: IPGP/Nicolas Sarter

 

Magnetisch veld op Mars pulseert

Op het seismometer instrument op Mars InSight zitten een paar extra instrumenten. Een ervan is een magnetometer. Deze week werden de eerste bevindingen van dit experiment gepresenteerd op een astronomisch congres in Grenada in Spanje.

De Aarde heeft een planeetomvattend magnetisch veld, maar Mars heeft een zwak magnetisch veld dat niet de planeet omvat, maar gedetecteerd is vanuit een baan om de planeet als streepvormige patronen van magnetische velden. De metingen vanaf Mars InSight zijn een mooie kans dit van dichtbij te onderzoeken.

Het blijkt dat het magnetisch veld ter plaatse 20 keer sterker is dan vanaf een baan rond Mars gemeten was. Of dit magnetisch veld afkomstig is van nabijgelegen rotsen of van dieper in de bodem is niet duidelijk.

Daarbij blijkt het magnetisch veld ’s nachts fluctueert. Fluctuaties van het magnetisch veld op Aarde komt ook wel voor in de gebieden waar aurora’s voorkomen. In het geval van Mars zou het kunnen dat de vorm van bubbels van magnetische velden wordt beïnvloed door de zonnewind. In de avond en ochtend wordt de bubbel opzij geduwd tot een soort staart.

Er was ook een ander nieuwtje van meetgegevens van de magnetometer: er blijkt zich een elektrisch geleidende laag onder het oppervlak te bevinden. De astronomen kunnen er nog niet veel over zeggen, behalve dat deze laag niet dieper zit dan 100 km. Een mogelijke oorzaak zou grondwater of een laag van ijs en water kunnen zijn.

Bron:

https://www.nationalgeographic.com/science/2019/09/mars-insight-feels-mysterious-magnetic-pulsations-at-midnight/

De seismometer van Mars InSight heeft een beschermende kap.

De seismometer van de Mars InSight lander staat al weer anderhalve maand op de Mars-bodem. Nu is ook de beschermende kap erover gezet. Deze kap zorgt ervoor dat de seismometer niet te koud wordt in de nacht en niet te veel opwarmt overdag. Seismometers zijn namelijk gevoelig voor temperatuursschommelingen. De SEIS seismometer heeft daarom meerdere isolatielagen in het instrument en nu er ook omheen.

20190204_insight-wts-deploy-seis-anim.gif

Leuk feitje: onder de koepel die over SEIS geplaatst is, hangt een thermisch schort. Dit schort wordt omlaag getrokken door een maliënkolder met metalen schubben eraan. Dit beschermt tegen de invloed van wind.

JPL InSight Testbed

Nu volgt de plaatsing van de hittesonde (HP3) op de bodem. Het duurt nog even voor die de bodem in gaat boren.

http://www.planetary.org/blogs/emily-lakdawalla/2019/insight-wts-placed.html

https://www.nasa.gov/feature/jpl/insights-seismometer-now-has-a-cozy-shelter-on-mars