Ruimtevaart in 2019

In voorgaande jaren schreef ik trouw elk jaar mijn aankomend ruimtevaart jaaroverzicht op mijn oude blog. En dat was bijna de enige blogpost per jaar, want ik ben te druk met de stukjes voor de werkgroep. Ik ben zo vrij hem dit keer hier te plaatsen, al is het net niet helemaal on topic voor de Werkgroep Maan en Planeten.

2018 is weer een enerverend ruimtevaartjaar geworden. Alleen al de Falcon Heavy met daarop Tesla Roadster en Starman en natuurlijk de synchroon landende boosters, dat zullen we niet snel vergeten. We hebben nu twee satellieten draaien om asteroiden. New Horizons is bijna bij Kuipergordel object Ultima Thule. En China lanceerde twee missies naar de maan: Queqiao en Chang’e 4.

2019 lijkt net zo spannend te worden met maar liefst 7 maanlandingen en nieuwe bemande ruimteschepen. Het lijkt alsof de ruimte-kerstman flink uitgepakt heeft. Maar: niet alles komt altijd uit. Continue reading “Ruimtevaart in 2019”

Wat kunnen we verwachten van de flyby van New Horizons langs Ultima Thule?

Op 1 januari 2019 is het zo ver: New Horizons vliegt dan langs het kleine Kuipergordel object Ultima Thule (of 2014 MU69). En we kunnen natuurlijk haast niet wachten op de foto’s. Maar helaas zullen we toch even geduld moeten oefenen. Ultima Thule is klein (minder dan 20 tot 35 km), donker en New Horizons is – zelfs nu nog – ver weg. Zelfs drie dagen voor aankomst is Ultima Thule niet meer dan een pixel.

Je hoeft op 1 januari niet met de champagne in de hand op refresh te drukken op de NASA site. De eerste foto van 200 pixels krijgen we misschien 2 januari te zien. Maar het zou kunnen dat Ultima Thule er niet eens op staat. Dat komt omdat de baan van Ultima Thule gewoon niet goed genoeg bekend is. En we weten niet precies hoe de vorm van Ultima Thule is. Uiteindelijk zullen we de betere foto’s overigens wel door krijgen. De beste foto’s zullen hopelijk een resolutie van 140 meter per pixel hebben. Maar dat gaat echt nog lang duren voor die doorgezonden zullen zijn. Continue reading “Wat kunnen we verwachten van de flyby van New Horizons langs Ultima Thule?”

Hubble meet lichtcurve van doelwit New Horizons.

Nog 15 dagen en dan schiet New Horizons langs Ultima Thule, het verste object dat ooit door een ruimtesonde bezocht is. Ultima Thule is niet alleen ver, maar ook vrij klein. Zelfs na waarnemingen van meerdere sterbedekkingen door het Kuipergordel object was niet helemaal duidelijk of Ultima Thule 1 object is, of dat het twee objecten zijn die om elkaar draaien. En dat is wel relevant voor het richten van de camera en andere instrumenten van New Horizons.

Nu heeft de Hubble Space Telescope geholpen met het meten van de lichtcurve. En het is nu duidelijk dat Ultima Thule niet uit twee delen bestaat. Het New Horizons team heeft nu dus nog een paar dagen om het waarneemprogramma er op aan te passen. Minus de tijd die commando’s er over doen om bij New Horizons te komen. Het duurt nu 6 uur en 6 minuten om een signaal naar New Horizons te sturen en nog eens die tijd om bevestiging daarvan te krijgen.
https://arxiv.org/abs/1812.04758

Het is trouwens nog mogelijk om groeten naar Ultima Thule te sturen via de NASA website:
http://pluto.jhuapl.edu/Send-Greetings/

Pluto’s wasbord terrein is achtergelaten puin van gletsjers.

Op de foto’s van New Horizons van Pluto zijn allemaal geheimzinnige “wasbord” terreinen te zien. Het zijn evenwijdige heuvels die allemaal keurig naast elkaar in dezelfde richting lopen. Er bestaat geen goed vergelijkingsmateriaal op Aarde of andere planeten. Nieuw onderzoek laat zien dat dit soort terrein achtergelaten puin is van vroegere stikstof-gletsjers.

Een van de co-auteurs, James Tuttle Keane, heeft verduidelijkende plaatjes getekend hoe dit terrein ontstaat. Wanneer er een dikke laag stikstofijs ligt, raken daar brokstukken van de korst van Pluto in. Die “drijven” op de gletsjer en over de tijd verpulveren die in kleinere stukken. Als het stikstofijs gaat sublimeren (van ijs naar stikstofgas), ontstaan er putten, waarin het puin in terecht komt. Als het ijs volledig gesublimeerd is, blijft het puin over in de vorm van een heuvel.

pluto_washboard_tekening

Bronnen:

https://twitter.com/jtuttlekeane/status/1062047419167199232
https://twitter.com/jtuttlekeane/status/1062048939111673856
https://www.dailymail.co.uk/sciencetech/article-6380857/Mysterious-washboard-fluted-ridges-prove-Pluto-home-frozen-GLACIERS.html?ito=social-twitter_mailonline
https://www.nature.com/articles/s41550-018-0592-z