Voorjaarsbijeenkomst op 20 April in Franeker

De voorjaarsbijeenkomst van de werkgroep Maan en Planeten vind dit jaar plaats op 20 april in Franeker.
De lezingen worden gehouden bij restaurant Poort, op de stationsweg 1 te Franeker. Een routekaartje is bijgevoegd. De lunchkosten bedragen 10 euro en de entree voor het planetarium 4,25 euro, af te rekenen met de penningmeester.

Het programma:
10.00-11.00 uur Ontvangst, koffie
11.00-11.10 uur Opening door de Voorzitter
11.10-11.30 uur Zelf uploaden van waarneemresultaten uitleg door Wilco Kasteleijn.
11.30-12.00 uur Waarneemresultaten, Jan Adelaar.
12.00-12.30 uur Zie de maan schijnt, bekende en minder bekende weetjes over de maan door Martin van
Ingen.
12.30-13.30 uur Lunch .
13.30-14.15 uur Recente onderzoeksresultaten van ons zonnestelsel, Marcel-Jan Krijgsman.
14.15-15.00 uur Ledenvergadering.
15.00-15.30 uur theepauze.
15.30- Gezamenlijk vertrek naar Planetarium.
15.45-17.00 uur bezoek planetarium.
17.00. uur Sluiting en na afloop eventueel chinezen.

Sinus Iridum

Mozaïek samengesteld uit 7 opamen van de regio rondom de Sinus Iridum gemaakt op 15 februari 2019. Gebruikte opstelling: 25cm dobson op een EQ platform, 3x barlow & QHY5L-II-C camera. Nabewerking: Pipp, AS3, Fiji, Rawtherapee & gimp. De omstandigheden waren vrij goed zowel qua seeing als transparantie.

Klik hier om de opname in volledige resolutie te bekijken.

Hayabusa 2’s spectaculaire touchdown video is vrijgegeven

Op 21 februari daalde de Japanse ruimtemissie Hayabusa 2 af naar de asteroïde Ryugu om een monster te nemen. Hiervoor daalde de ruimtesonde af naar het oppervlak van de 900 meter grote ruimterots om hem aan te tikken, een kogel af te vuren en monsters op te pikken. Het duurde wat langer om de videobeelden over te zenden, maar hier is hij dan. De video is 5 keer versneld afgespeeld.

 

Je ziet de schaduw van Hayabusa 2 boven het oppervlak hangen. Een witte stip linksbeneden is een van de “target markers” die Hayabusa 2 achtergelaten heeft. Deze hielp met de nauwkeurigere landing. Het rotsblok links naast de landingsplaats (te zien op 0:30), is ongeveer even groot als Hayabusa 2 (zonder zonnepanelen). Dat was waarom de landing nogal riskant was: de satelliet zou tegen een rotsblok kunnen tikken en uit koers raken.

Zodra de monsternamehoorn (“sampler horn”) de bodem raakt, werd een projectiel afgeschoten. Je ziet materiaal alle kanten uit schieten. Volgens het Hayabusa 2 team is het waarschijnlijk dat er monster hiervan opgevangen is. In de monsternamehoorn zit een roterende cylinder dat materiaal in de hoorn kan afscheiden van de buitenwereld. Dit zal in december 2020 mee terug naar Aarde gebracht worden. De ruimtesonde maakt zich, vanwege het rondvliegende materiaal meteen uit de voeten. Steentjes en stof gedraagt zich in feite in microzwaartekracht.

Bronnen:

http://www.planetary.org/blogs/jason-davis/hayabusa2-touchdown-video.html

http://www.hayabusa2.jaxa.jp/en/enjoy/material/press/Hayabusa2_Press20190305_ver9_en.pdf

Frans crowd sourcing project gaat documentaire maken over de N-1 maanraket

Er is een Frans crowd sourcing project dat een documentaire gaat maken over de maanraket van de Sovjet Unie, de N-1. Er moesten twee kosmonauten mee naar de maan gebracht worden. Slechts een zou op de maan landen. De dood van de ontwerper, Serjey Koroljov, in 1966 was een aderlating voor het toch al moeizame project. De raket is vier keer gelanceerd, maar geen een vlucht was echt succesvol.

Het crowd sourcing project is inmiddels al voldoende gefinancierd is om door te gaan. De documentaire zal gaan over de geschiedenis en het ontwerp van de raket. Er is een 3D animatie team bij het project betrokken dat de werking van de raket in beeld gaat brengen. Ook gaat men oude beelden van de raket retoucheren. Er is sprake van een mogelijke Engelse versie.

Bron:

https://fr.ulule.com/n-1_rocket_documentary/

Mars had mogelijk netwerken van ondergrondse meren.

Mars Express heeft aanwijzingen gevonden dat er vroeger ondergrondse meren op Mars zijn geweest, die met elkaar in verbinding stonden. Vorig jaar werden aanwijzingen gevonden voor een ondergronds meer dat nu nog vloeibaar water zou kunnen bevatten. Maar daar gaat dit onderzoek niet over. Wetenschappers hebben voor dit onderzoek gekeken naar 24 extra diepe kraters en de sporen van grondwater daarin.

Evolution_of_water-filled_basins_over_time.jpg
De evolutie van een krater met grondwater.  (Afbeelding: NASA/JPL-Caltech/MSSS en F. Salese et al. (2019))

Ze vonden kenmerken die alleen ontstaan konden zijn in aanwezigheid van water. Voorbeelden zijn valeien in de kraters die uitgekerfd zijn door grondwater. En delta’s die gevormd zijn door stijgende en dalende waterniveaus. De aanwijzingen van waterniveaus komen overeen met het niveau van de Martiaanse oceaan die er 3 tot 4 miljard jaar geleden zou zijn geweest.

Bron:

http://www.esa.int/Our_Activities/Space_Science/Mars_Express/First_evidence_of_planet-wide_groundwater_system_on_Mars

Credits coverfoto: NASA/JPL-Caltech/MSSS