Winnaars Venus rover sensor wedstrijd bekend

In februari schreef NASA’s Jet Propulsion Laboratory (JPL) een wedstrijd uit voor een mechanische sensor voor een “uurwerk rover”. Deze Automaton Rover for Extreme Environments (AREE) moet kunnen rijden in de extreme omstandigheden op Venus: 460 graden Celsius, 90 bar atmosferische druk en af en toe een bui met zwavelzuur. Normale elektronica werkt niet meer bij deze temperaturen, vandaar dat AREE mechanisch is.

JPL zocht nog een mechanische sensor die detecteert als de rover tegen een rotsblok aan rijdt, of in een afgrond dreigt te kukelen. Daarvoor was een prijsvraag uitgeschreven met uitgebreide specificaties waar zo’n sensor aan moet voldoen. Inmiddels zijn de winnaars bekend.

De Egyptische architect Youssef Ghali won de hoofdprijs van 15.000 dollar met zijn “Venus Feelers”. Zijn systeem bestaat onder andere uit drie voorloopwieltjes in een driehoek die als het ware het terrein aftasten. Gaan de voorloopwielen te ver omhoog of omlaag, dan rijdt de rover automatisch de andere kant uit.

Er waren meerdere mechanische ontwerpers die de kans zagen om eindelijk eens in de spotlights te komen. Een aantal van hen wist prijzen in de wacht te slepen. Een team bouwde zelfs al een prototype en kreeg daarvoor ook een prijs.

Bronnen:

https://www.herox.com/VenusRover/128-meet-the-winners

Coverafbeelding: Youssef Ghali

Een monster verkrijgen van Venus?

Waar Mars in de afgelopen decennia veel aandacht heeft gehad van orbiters en rovers, zijn er nauwelijks ruimtemissies naar Venus geweest. De laatste keer dat een lander neer kwam op deze hete planeet, was in 1986. In een nieuw artikel betogen twee astronomen, Richard Greenwood en Mahesh Anand, dat het nodig is om monster van Venus naar Aarde te brengen.

Dat is nogal een statement, al is dit niet de eerste keer dat het voorgesteld wordt. Een “one does not simply walk into Mordor” meme, leek me wel op zijn plaats.

one does not simply take Venus samples

 

Het bronmateriaal van de binnenplaneten

Waarom is een monster van Venus zo belangrijk? Het artikel begint uit te leggen welke vragen er zijn over het ontstaan van de binnenste, rotsachtige planeten, zoals dus Venus en Aarde. Er zijn twee bronmaterialen bekend van deze planeten: koolstof-chondrieten en gewone, of O-chondrieten. O-chondrieten bestaan voor het grootste deel uit rots, maar ook ijzer en nikkel. Veruit de meeste meteorieten zijn ook opgebouwd uit dit materiaal. Koolstof-chondrieten bestaan uit koolstofhoudende stoffen, waaronder aminozuren. Slechts 5% van de meteorieten zijn koolstof-chondrieten en gedacht wordt dat ze verder van de zon zijn gevormd.

Er bestaan nog allerlei vragen over waarom er een verschil is tussen die twee materialen en waarom ze niet al vroeg in de stofschijf rond de zon werden gemengd, voor de planeten ontstonden. Maar misschien werd dit materiaal in het binnenste deel van ons zonnestelsel wel gemengd en er buiten niet? Een monster van Venus zou dat antwoord kunnen geven.

20150305_veneracombof45
Foto’s van het oppervlak van Venus, gemaakt door verschillende Venera landers. (Credits: Russian Academy of Sciences / Ted Stryk)

 

 

Andere redenen

Dan is er de vraag waar onze maan vandaan komt. We denken dat de vroege Aarde werd geraakt door een protoplaneet, genaamd Theia. Maar waarom komen de Aarde en de maan zo dicht overeen qua samenstelling en is de maan niet deels Theia, deels Aarde? Of is er gewoon sprake van dat de samenstelling van het binnenste deel van het zonnestelsel hetzelfde was? Een monster van Venus zou de doorslag kunnen geven.

En verder zouden monsters van Venus ook andere vragen kunnen beantwoorden. Het lijkt erop dat Venus vroeger oceanen had. En de aanwijzingen worden sterker dat dit nog niet eens zo heel lang geleden niet meer het geval was. Een landing op een slimme plaats op Venus, zou zulke theoriën kunnen bevestigen of ontkrachten.

Er zijn verder ook vreemde donkere plekken te zien in Venus’ atmosfeer, als je die bekijkt in ultraviolet. Drie jaar geleden werd berekend dat die worden veroorzaakt door deeltjes “ter grootte van microben”. Wellicht dat daar ook onderzoek naar gedaan kan worden.

IDL TIFF file
Donkere banden in de atmosfeer van Venus, gefotografeerd door Venus Express in ultraviolet. (Credits: ESA/MPS/DLR/IDA)

 

Zuurstofisotopen

Een belangrijke meting daarbij, is de verhouding tussen de stabiele isotopen van zuurstof. Zuurstof vind je in allerlei molekulen, zoals kooldioxide, siliciumoxide (rots) en vele mineralen. Om een lang verhaal kort(er) te maken: de verhoudingen tussen die isotopen vertellen iets over de afkomst van het materiaal.

Die bepaling van die zuurstofisotopen kan het nauwkeurigst in het lab gedaan worden. Maar er is ook een meetmethode die gedaan kan worden op een lander of rover. Zo is de Curiosity rover op Mars in staat die meting te doen. Alleen is die meting veel minder nauwkeurig. Nou is het verschil van de ratio’s tussen die zuurstofisotopen op Aarde en Mars nogal groot, dus in geval van Curiosity was dat niet zo’n probleem. Maar de verwachting is dat de verschillen tussen Venus en Aarde heel klein zijn. En dus is een hoge nauwkeurigheid nodig om dit probleem op te lossen, iets dat alleen op Aarde gedaan kan worden.

 

Een sample return missie

Volgens het artikel is een aangeboord monster van minimaal 100 gram nodig. Het plan is om nog eens 100 gram te verkrijgen middens een soort stofzuiger. Vanwege de extreme condities op Venus, moeten deze monsters moet binnen een uur na landing verkregen worden en in een terugkeerraket gebracht zijn. Alles moet automatisch en vlot gebeuren. Vanaf Aarde kunnen we alleen maar nagelbijtend toekijken.

11214_2020_669_Fig14_HTML
Hoe een sample return missie naar Venus zou kunnen verlopen. (Afbeelding: Greenwood, R.C., Anand, M.)

Maar hoe komen we na landing op Venus in vredesnaam terug in een baan rond de planeet? We hebben te maken met een atmosfeer met op het oppervlak een gemiddelde druk van 92 bar. Wat voor enorme raket heb je nodig om daar doorheen te komen? Men heeft daar meerdere ideeën over. Een ervan is om een terugkeerraket eerst naar 66 km hoogte te brengen aan een ballon. Daar is de atmosfeer al ijler dan die op Aarde op zeeniveau. Onderweg worden ook monsters van de atmosfeer meegenomen van verschillende hoogten.

Dan nog heb je een drietraps vastebrandstofraket nodig om de monsters in een baan rond Venus te brengen. Eenmaal in een baan rond Venus wacht er een orbiter, die de monsters over neemt en naar Aarde brengt.

 

Kosten

Er zijn momenteel plannen voor een sample return missie naar Mars en die wordt complex en gaat vele miljarden kosten. Hoeveel gaat een sample return missie naar Venus kosten? Volgens de berekeningen in dit artikel, wordt zo’n missie goedkoper dan de Curiosity rover, maar dan nog steeds zou zo’n Venus “grab and go” missie rond de 1,5 miljard dollar gaan kosten. De vraag is natuurlijk of dat bedrag in deze tijden losgemaakt kan worden.

 

Bronnen:

https://link.springer.com/article/10.1007/s11214-020-00669-8

https://en.wikipedia.org/wiki/Chondrite#Ordinary_chondrites

https://www.cosmos.esa.int/documents/1866264/3219248/ValentianD_Venus+sample+return+mission+revisited_r2.pdf/51e80e8b-8ecd-44a9-8363-5525e6cb35d9?t=1565184752220

Coverafbeelding: Venus door NASA’s Magellan sonde in kaart gebracht (afbeelding: NASA)

Video van de live stream over Venus is online

Vanavond was er weer een live stream van onze werkgroep te zien. Dit keer vertelde Marcel-Jan Krijgsman over de planeet Venus. Alles passeerde de revue vanaf de oudheid tot de eerste ruimtesondes die eigenlijk op de oceanen van Venus hadden moeten landen. En die bleken niet te bestaan, want gaandeweg ontdekten we dat Venus heel heet was. Tenslotte kwamen ook actieve vulkanen en mogelijke microben in de atmosfeer en terraforming van Venus nog aan bod.

De video is te zien op Twitch, maar is inmiddels ook geüpload op Youtube:

 

Oh ja, en ook kwam een boekje uit 1910 aan bod, waaruit bleek hoe we 110 jaar geleden over Venus dachten. Het was een totaal andere planeet.

Bibliotheek Natuurleven Venus1.png

Uit Bibliotheek Natuurleven van Aarde en Hemel door J.J. Hof uit 1910.

 

Een week later heb ik trouwens een Engelstalige live stream over Venus gedaan. Die video staat ook op Youtube:

Live stream over Venus op 7 mei 20:00

Donderdag 7 mei tussen 20:00 en 21:00 is er weer een live stream. Dit keer over de planeet Venus.

We kennen Venus nu als een helse planeet, waar het zwavelzuur regent. Dat is niet altijd zo geweest. Lang werd gedacht dat onze zusterplaneet zou zijn als een iets warmere versie van onze Aarde, met mogelijk leven. De eerste Venus-landers waren zelfs uitgerust om te landen op een oceaan. Maar daarna leerden we waarom deze landers de tocht door de hete en dichte atmosfeer niet overleefden. En toch is leven er nog steeds een mogelijkheid.

https://www.twitch.tv/wg_maan_en_planeten

Foto 02-05-2020 14 41 09.jpg
Bij gebrek aan printer thuis ben ik maar ik viltstiften gaan gebruiken om lokaal reclame voor de live stream te maken.

Help NASA een Venus rover bouwen

Hou je van steampunk en ben je een beetje handig? Dan is deze uitdaging van NASA’s Jet Propulsion Laboratory (JPL) misschien wel wat voor jou. NASA zou een rover willen neerzetten op Venus. Maar met een temperatuur van 460 graden en een luchtdruk die een onderzeeër ineen zou drukken is dat geen sinecure.

Normale elektronica laat het bij deze temperaturen ruimschoots afweten, dus denkt men bij JPL aan een “uurwerk rover”, een rover die geheel mechanisch werkt. Jazeker, de 19e eeuw herleeft! Een cruciaal ding wat daarbij alleen ontbreekt is een sensor die obstakels detecteert, zodat de rover die ontwijkt. Daarom heeft het Jet Propulsion Laboratory een competitie uitgeschreven. Als jij het winnende idee aanbrengt, kun je hiermee $30.000 verdienen.

De sensor moet gaan werken op JPL’s Automaton Rover for Extreme Environments (AREE). JPL wil met dit concept weken of maanden onderzoek doen op onze buurplaneet (tot nu toe overleefden landers op Venus niet meer dan 2 uur). AREE moet een rover worden met vier wielen van 75 cm doorsnede. Met zijn dichte atmosfeer is windenergie supergoedkoop op Venus, en daarom heeft JPL een windmolen op de rover in gedachten.

(De ontwerpers hebben ook een versie overwogen volgens het Strandbeest ontwerp van Theo Jansen, maar nadat ze met hem spraken leken wielen toch een praktischer ontwerp)

De website vertelt waar de sensor aan moet voldoen. De sensor moet hellingen van 30 graden detecteren (op- of aflopend) en rotsblokken van 35 cm hoogte of 35 cm diepe gaten vinden. Als de sensor zo’n obstakel detecteert, moet er een palletje uit gaan steken, waardoor de uurwerk-computer het signaal krijgt een andere richting uit te gaan.

De deadline voor de competitie is 29 mei.

 

Scott Manley vertelt in deze video nog eens hoe groot de uitdagingen van zo’n rover op Venus zijn:

 

Bron:

https://www.herox.com/VenusRover/overview

Coverafbeelding: Jet Propulsion Laboratory

NASA kiest mogelijke missies naar Venus, Io en Triton

Waar gaat NASA in de toekomst naar toe in het zonnestelsel? Deze week maakte NASA een nieuwe selectie van Discovery-klasse missies bekend. Dit zijn relatief goedkope wetenschappelijke missies die door universiteiten voorgesteld kunnen worden. Er is budget voor een of twee van zulke nieuwe missies, maar voor nu heeft NASA er vier geselecteerd om verder uit te werken.

De missies gaan naar Venus, Jupiter-maan Io en Neptunus-maan Triton.

 

TRIDENT

Toen Voyager-2 in 1989 langs Neptunus vloog, bleken er op Triton duidelijke sporen te zijn van geisers. Dit was totaal onverwacht: Neptunus en Triton staan zo ver van de zon, dat astronomen een koude en totaal bevroren maan aan dachten te treffen. En er was meer: de aanwijzingen waren groot dat Triton een Kuipergordel object was, dat ingevangen in een baan rond Neptunus was.

TRIDENT moet in 2025 gelanceerd worden en dat zal geen uitstel dulden, want daarna duurt het decennia voor weer zo’n vlucht met weinig brandstof ondernomen kan worden. TRIDENT zal langs Venus en Jupiter (en Io) vliegen, voor het in 2038 aankomt bij Neptunus en Triton.

Helaas is TRIDENT een flyby missie. Om in een baan rond Neptunus of Triton te komen, zou veel brandstof nodig zijn en dat zou de missie te duur maken. TRIDENT zal op slechts 500 km langs Triton scheren en daarbij in de gelegenheid zijn om het hele oppervlak van deze maan in kaart te brengen. Ook zal TRIDENT in staat zijn om vast te stellen of er pluimen zijn en meten of er onder het oppervlak zich een oceaan bevindt.

TRIDENT flyby.PNG
Hoe de flyby van TRIDENT moet plaats vinden. (Afbeelding K. L. Mitchell , L. M. Prockter, W. E. Frazier, W. D. Smythe, B. M. Sutin, D. A. Bearden, en het Trident Team.)

 

VERITAS (Venus Emissivity, Radio Science, InSAR, Topography, and Spectroscopy)

Het is al even geleden sinds NASA een missie naar Venus stuurde. En dat terwijl die planeet steeds meer vragen oproept. Zo zijn de aanwijzingen steeds sterker dat Venus vulkanisch actief is. VERITAS is een missie die Venus met radar in kaart moet gaan brengen. Dat deed de Magellan missie in 1989 ook, maar VERITAS heeft een resolutie van 30 meter in plaats van Magellan’s 1 km.

Daarbij brengt VERITAS Venus ook in kaart in infrarood, waarmee vulkanisme gevonden kan worden. En VERITAS gaat het zwaartekrachtveld van Venus meten.

Veritas20150930.jpg
De VERITAS radarsonde (Afbeelding: NASA/JPL-Caltech)

 

DAVINCI+ (Deep Atmosphere Venus Investigation of Noble gases, Chemistry, and Imaging Plus)

Een grote onbeantwoorde vraag is waarom twee planeten van ongeveer gelijke grootte, Aarde en Venus, zulk extreem ander klimaat kunnen ontwikkelen. Venus heeft een oppervlakte temperatuur van 460 graden Celsius, op Aarde stroomt water. De hoop is dat de DAVINCI+ missie daar antwoorden op kan geven.

DAVINCI_Venus_mission_descent
De DAVINCI+ afdalingssonde. (Afbeelding: NASA/GSFC)

Terwijl DAVINCI+ in 66 minuten afdaalt naar het oppervlak, zal de afdalingssonde druk bezig zijn de samenstelling van de atmosfeer te bepalen. Een belangrijke vraag is wat er gebeurd is met water op Venus. Er zijn aanwijzingen dat Venus heel vroeger water op het oppervlak heeft gehad. Maar waar is dat gebleven?

DAVINCI+ zal een camera bij zich hebben die tijdens de afdaling en op het oppervlak foto’s zal maken. DAVINCI+ zal de eerste Venus afdaler zijn sinds 1986.

Io Volcano Observer (IVO)

Tja, waarom zou je Jupiter’s vulkanische maan Io in vredesnaam van zo dichtbij willen onderzoeken? Er is geen oceaan van water, geen geisers en geen enkele aanwijzing voor leven. Io heeft vulkanisme zoals je dat verwacht: met lava. Maar daarin is Io dan samen met de Aarde uniek in. En we zouden van Io heel veel kunnen leren over hoe plaattektoniek werkt. Sterker nog, we weten eigenlijk heel weinig over hoe plaattektoniek tot stand komt.

IVO moet daarom in 2031 in een baan rond Jupiter komen en een aantal flyby’s langs Io maken. De reden dat IVO niet in een baan rond Io komt, is omdat Io dicht rond Jupiter draait. Het stralingsveld van Jupiter zou daarbij de electronica verwoesten. Beter dan om vanuit een hoge baan af en toe (negen keer in vier jaar) langs Io te scheren. En de hoop is dat IVO daarbij door de pluim van een vulkaan vliegt, zodat die geanalyseerd kan worden. Uiteraard heeft IVO de nodige camera’s om het vulkanisme uitgebreid in beeld te brengen.

Om te vieren dat de Io Vulcano Observer een stap verder is gekomen, maakte de astronoom en kunstenaar James Tuttle Keane een model van Io dat je kunt uitprinten en op een bol kan plakken:

 

De uiteindelijke beslissing welke van deze missies er echt gelanceerd gaat worden, wordt in 2021 genomen. Afhankelijk van het budget zouden er een of twee missies kunnen zijn.

 

Bronnen:

https://www.jpl.nasa.gov/news/news.php?feature=7597

https://en.wikipedia.org/wiki/Trident_(spacecraft)

https://en.wikipedia.org/wiki/VERITAS_(spacecraft)

https://en.wikipedia.org/wiki/DAVINCI

https://en.wikipedia.org/wiki/Io_Volcano_Observer

Klik om toegang te krijgen tot 3200.pdf

Klik om toegang te krijgen tot 3200.pdf

 

Coverafbeeldingen: NASA/JPL-Caltech

Aanwijzingen dat Venus nu nog vulkanisch actief is

Venus heeft overal resten van vulkanisme. Er was al langer een vermoeden dat Venus nog steeds vulkanisch actief is. Zo vond ESA’s Venus Express zwaveloxide in de atmosfeer. En nu zijn de aanwijzingen een stuk sterker geworden dat er vandaag de dag nog uitbarstingen zijn op onze buur.

Voordat Venus Express bij Venus in een baan kwam, in 2006, hadden we al radarbeelden van het oppervlak. Op die radarbeelden waren lavastromen te zien, maar we wisten niet hoe oud die waren. Met het Visible and Infrared Thermal Imaging Spectrometer (VIRTIS) werd in beeld gebracht hoeveel infrarood licht wordt uitgestraald door die lavavlakten. Daardoor konden we achterhalen dat een aantal lavastromen geologisch vrij jong was: minder dan 2,5 miljoen jaar oud.

Lavastromen bevatten olivijn, een veel voorkomend mineraal in basalt (vulkanisch gesteente). Dat werd ook gevonden door Venus Express’ VIRTIS instrument.

In dit nieuwe onderzoek is men de omstandigheden op Venus gaan namaken in een laboratorium, om te zien hoe snel olivijn reageert met Venus’ hete atmosfeer. Het product van die reactie is hematiet en magnetiet. Uit de experimenten bleek dat deze reactie heel snel plaats vindt zodra olivijn aan de oppervlakte komt. Binnen weken tijd is het oppervlak hierdoor veranderd. Met andere woorden: waar we op Venus olivijn vinden, is niet lang geleden een vulkanische uitbarsting plaats gevonden.

 

Bronnen:

https://newsroom.usra.edu/scientists-find-evidence-that-venus-has-active-volcanoes/

https://advances.sciencemag.org/content/6/1/eaax7445.full

Coverfoto: Idunn Mons, met metingen van Venus Express’s VIRTIS instrument. Credits: NASA/JPL-Caltech/ESA

Geen oceanen op jonge Venus?

Nog niet zo lang geleden was berichtten we dat Venus vroeger niet zo heet was als nu. De temperaturen zouden de eerste 2-3 miljard jaar geleden zelfs aangenaam geweest kunnen zijn. Je ziet de oceanen op onze buur-planeet al voor je. Of toch niet? Een van de redenen waarom gedacht werd dat Venus vroeger een oceaan had, was het graniet dat in de hooglanden aangetroffen werd. Dat kan alleen aangemaakt zijn in aanwezigheid van water.

Maar een nieuw onderzoek van stagaires die stage lopen bij het Lunar and Planetary Institute toont aan dat het gesteente van een van de hooglanden op Venus, Ovda Fluctus, niet uit graniet, maar basaltisch gesteente bestaat. Dat wordt meestal aangemaakt door vulkanisme. De stagaires baseren dit op metingen van Venus met radar. Het kan nog steeds zijn dat er oceanen op Venus geweest zijn, maar we kunnen dit niet meer afleiden van het gesteente van Ovda Fluctus.

Zo kan dat soms gaan in de wetenschap. De ene week lijkt Venus een tropisch zwemparadijs geweest te zijn, de andere week komen andere wetenschappers met bewijs voor het tegendeel. Voor de buitenwereld lijkt het dan of dat wetenschappers het spoor bijster zijn. Dat is, denk ik, niet zo. Wel zijn nieuwe gegevens hard nodig. Deze hypothesen helpen om nauwer vast te stellen wat wel en niet mogelijk is geweest en geeft nieuwe ideeën voor vervolgonderzoek.

We kunnen de werkelijkheid pas achterhalen na onderzoek met nieuwe ruimtemissies. Rusland is bezig aan een grote Venus missie, genaamd Venera-D. Deze missie moet landen op de hete planeet en veel onbeantwoorde vragen oplossen. Ook wordt nu gedacht om een ballon mee te nemen. De missie zou in 2026 gelanceerd kunnen worden.

 

Bronnen:

http://astrobiology.com/2019/10/was-venus-once-warm-and-wet-new-study-of-lava-flow-suggests-not.html

https://www.airspacemag.com/daily-planet/airship-exploring-venus-russia-might-get-there-first-180973340/

http://venera-d.cosmos.ru/index.php?id=workshop2019&L=2

Coverfoto: NASA/JPL. Bewerkt door Marcel-Jan Krijgsman

Kan Venus ooit leefbaar geweest zijn?

Al sinds de Pioneer-Venus missies in 1978 bestaat het vermoeden dat Venus ooit een ondiepe oceaan van water had. Maar hoe is dat te rijmen met de verstikkende hitte van 460 graden die we we vandaag de dag op onze zusterplaneet vinden? Twee astronomen besloten verschillende scenario’s na te spelen in een computer simulatie.

Ze gingen uit van de huidige topografie van Venus, met een oceaan van verschillende diepten. En ook een Aardse topografie met een ondiepe oceaan en planeet compleet bedekt met water. Wat blijkt is dat elk scenario resulteert in gematigde temperaturen van 20 tot 50 graden. Dit zou voor lange tijd kunnen hebben bestaan (2-3 miljard jaar).

Ongeveer 700 tot 750 miljoen jaar geleden moet er iets dramatisch gebeurd zijn waardoor een op hol geslagen broeikas effect plaats vond. Enorme hoeveelheden gas kwamen los uit gesteenten, die niet meer geabsorbeerd werden. Hoe dat kan is moeilijk te zeggen zonder onderzoek van nieuwe ruimtemissies.

Sinds 1985 zijn er geen landers meer naar Venus gestuurd. Die missies wisten het toen niet langer uit te houden dan 2 uur op het oppervlak. Maar er is inmiddels nieuwe technologie die ons in staat stelt om landers voor dagen onderzoek te laten doen.

Als deze hypothese bevestigd wordt, betekent dit ook iets voor de zogenaamde “bewoonbare zone” rond andere sterren. Dat is de zone waarbinnen water vloeibaar zou kunnen zijn. De binnengrens ervan zou dichter bij de ster kunnen liggen.

 

Bronnen:

https://www.europlanet-society.org/could-venus-have-been-habitable/

https://www.universetoday.com/143478/venus-could-have-supported-life-for-billions-of-years/

https://meetingorganizer.copernicus.org/EPSC-DPS2019/EPSC-DPS2019-1846-1.pdf

Coverafbeelding: NASA

India gaat naar Venus. NASA en Rusland misschien ook.

Er is lange tijd weinig interesse geweest in de planeet Venus. Venus is veel te heet, dus leven kun je er vergeten. Wetenschappers hebben de afgelopen jaren meerdere Venus-missies voorgesteld, maar die zijn steeds niet geselecteerd. Maar het tij lijkt te keren. NASA en Roscosmos zijn al een tijd bezig een grote Venus-missie te ontwikkelen, inclusief lander en wellicht een ballon.

En de Indiase ruimtevaartorganisatie ISRO verraste iedereen met de aankondiging van een Venus-missie in 2023. Deze Venus missie zal 12 wetenschappelijke instrumenten hebben, waaronder een warmtecamera, een massaspectrometer (om de samenstelling van deeltjes te bepalen) en een camera die wolken in beeld brengt. De satelliet komt mogelijk in een baan van 500 bij 60.000 km, om later in een lagere baan terecht te komen. Doorgaan met het lezen van “India gaat naar Venus. NASA en Rusland misschien ook.”