Water kan aangemaakt worden op asteroïden door inslagen en zonnewind

Australische wetenschappers hebben een manier ontdekt waarop asteroïden water kunnen aanmaken. Water was al vaker gedetecteerd op asteroïden. Maar waterijs op het oppervlak van een asteroïde in het binnenste deel van de asteroïdengordel heeft een beperkte tijd voor het sublimeert en verdwijnt. Astronomen denken dat waterijs op een asteroïde op die manier binnen een miljoen jaar wel weg is.

Aangezien asteroïden miljarden jaren bestaan, moet er een mechanisme zijn dat nieuw water aan maakt. Australische wetenschappers besloten een meteoriet in een speciaal gebouwde machine bloot te stellen aan gesimuleerde weersinvloeden in de ruimte: micrometeorieten, zonnewind en kosmische straling. Echte micrometeorieten hadden ze niet om op de meteoriet af te schieten. Ze gebruikten daarvoor laserpulsen.

Wat blijkt is dat de inslag van micrometeorieten de reactie start, waarna zonnewind zorgt dat ongebonden zuurstofatomen reageren met waterstofatomen. Dat levert water op als eindproduct. Dit werkt bij heel lage temperaturen.

Dit is niet alleen een interessante bevinding voor water op asteroïden, maar ook op andere hemellichamen zonder atmosfeer, zoals de maan.

 

Bronnen:

https://news.curtin.edu.au/media-releases/curtin-scientist-helps-discover-how-water-is-regenerated-on-asteroids/

Coverfoto: Asteroïde Bennu, gefotografeerd door OSIRIS-REx. Credits: NASA/Goddard/University of Arizona

Nog een “rover” op asteroïde Ryugu afgezet

De Japanse asteroïdemissie Hayabusa 2 heeft sind vorig jaar allerhande instrumenten op het oppervlak van Ryugu achter gelaten:

  • Twee Minerva-II rovers, eigenlijk een soort koektrommels die over het oppervlak rolden.
  • Een Frans-Duitse robot genaamd MASCOT, ter grootte van een schoenendoos.
  • Diverse “target markers”, reflecterende bolletjes die de ruimtesonde hielpen bij de navigatie.

De Minerva-II rovers en MASCOT hadden als doel om het oppervlak van de asteroïde te verkennen, voordat Hayabusa 2 zelf landde en monsters nam.

Na dit al had Hayabusa 2 nog een Minerva-II rover over (MINERVA-II2). En die is in woensdagavond van 1 km hoogte afgeworpen. Dit nieuws ging bijna onopgemerkt voorbij. Hopelijk krijgen we binnenkort er nog foto’s van te zien. De coverfoto werd door de navigatiecamera van Hayabusa 2 gemaakt.

Na deze succesvolle activiteiten rest Hayabusa 2 alleen nog de weg terug naar Aarde om de verkregen monsters hier te brengen. In december moet de ruimtesonde de motoren starten voor de terugweg.

Bronnen:

Coverfoto: JAXA

Verpulverde asteroïde kan klimaat op Aarde beïnvloed hebben

Heeft verpulvering van een asteroïde 466 miljoen jaar geleden invloed gehad op het Aardse klimaat? Dat oppert een Zweedse geoloog, Birger Schmitz, en zijn team. Hij denkt dat stof van die asteroïde reikte tot binnen de baan van de Aarde, waardoor er minder zonlicht onze planeet bereikte. Dat op zijn beurt zou de oorzaak zijn van een explosie van dierlijk leven in de Aardse oceanen, die rond diezelfde periode plaats vondt.

Dat een asteroïde 466 miljoen jaar geleden door een botsing vernietigd was, dat was al bekend dankzij onderzoek aan meteorieten. Modellen kwamen uit om een hemellichaam van ongeveer 150 km doorsnede. Schmitz deed onderzoek in een kalksteengroeve in Zuid-Frankrijk, waarin hij 180 meteorieten en micrometeorieten vond in de gesteentelaag van vlak na de explosie. Dit is aanzienlijk meer dan men in andere perioden aantreft.

Het asteroïdestof zou ervoor gezorgd kunnen hebben dat minder zonlicht het aardoppervlak bereikte. Koeler water kan meer zuurstof opnemen, wat vervolgens door leven gebruikt werd. Ook zouden de poolkappen aanvriezen, wat zorgt voor een verlaagd zeeniveau. Dat zorgt voor meer afzonderlijke zeeën, waarin diverser leven zich afzonderlijk van elkaar kan ontwikkelen. We weten dat in dezelfde tijd het zeeniveau daalde, dus ook dat zou mooi bij deze hypothese aansluiten. De eerste koraalriffen ontstonden in deze periode. Trilobieten werden groter en er was voor het eerst een roofdier met tentakels, zogenaamde nautiloidea (inktvissen met een spiraalvormige schelp).

Om meer bewijs te vinden, moet hetzelfde onderzoek wel op meer plaatsen op Aarde gedaan worden. En dat is Schmitz dan ook van plan. Hij heeft een plek in China op het oog. Misschien kan hij dan bevestiging vinden dat 466 miljoen jaar geleden ongelofelijke regens van vallende sterren hebben plaatsgehad op Aarde (jammer dat er niemand voldoende geëvolueerd was om het ten volle kunnen waarderen).

Bronnen:

https://www.sciencemag.org/news/2019/09/veil-dust-ancient-asteroid-breakup-may-have-cooled-earth

https://www.theguardian.com/science/2019/sep/18/dust-cloud-sparked-explosion-in-primitive-life-on-earth-say-scientists

https://www.researchgate.net/publication/334519474_The_micrometeorite_flux_to_Earth_during_Frasnian-Famennian_transition_reconstructed_in_the_Coumiac_GSSP_section_France

Coverafbeelding: NASA/JPL-Caltech

 

Nieuwe foto’s en wetenschappelijk nieuws van MASCOT lander

Vorig jaar landde de Frans-Duitse Mobile Asteroid Surface Scout (MASCOT) op de asteroïde Ryugu. Wat heeft deze lander ter grootte van een schoenendoos ontdekt? Een recent wetenschappelijk artikel vertelt hierover en er werden nieuwe foto’s getoond van op het oppervlak.

MASCOT werd op 3 oktober vorig jaar afgeleverd boven Ryugu door de Japanse Hayabusa 2 missie. Hij deed er bijna 6 minuten over om de 41 meter naar het oppervlak te overbruggen en ketste daar op af een rotsblok. Na een tocht van nog eens 17 meter kwam de doos uiteindelijk op zijn kant tot stilstand. Automatisch draaide MASCOT zich recht.

Op de eerste foto’s die MASCOT nu naar Aarde stuurde, waren drie bewegende objecten te zien. Het bleek te gaan om Jupiter, Saturnus en een ster in het sterrenbeeld Boogschutter. MASCOT bleek op zijn kop te liggen. Dankzij de foto’s konden astronomen de rotatietijd van Ryugu wel heel nauwkeurig bepalen: eens per 7,6 uur.

Maar de astronomen wilden natuurlijk foto’s zien van het oppervlak. Dus MASCOT moest omgekeerd worden. Hiervoor had het een slingerarm aan boord, waarmee de zeer geringe zwaartekracht van Ryugu (66.500 keer minder dan de Aardse zwaartekracht) overwonnen kon worden en MASCOT zich kon verplaatsen. Op MASCOT’s tweede lokatie stond de camera gericht op het oppervlak.

smcsja42qynuizhsrimz.png
Twee soorten gesteente bij elkaar. Middenonder en rechtsonder zijn voorbeelden te zien van de hoekigere rotsen. Rechtsboven en linksonder is ruiger en donker materiaal te zien. Foto: DLR

Nu konden voor het eerst foto’s gemaakt worden van het rotsgesteente en wel van heel nabij. Er bleken twee typen rotsen te zien zijn: donkere en ruige rotsen en rotsen met een lichter en gladder en hoekiger oppervlak. Dit bevestigt het vermoeden dat Ryugu een samenraapsel is van puin van een botsing tussen twee objecten.

Die rotsen kunnen zich onder invloed van de cyclus van hitte en koude gaan opbreken. Dat verklaart de gladdere rotsen. Astronomen hadden gedacht dat de donkere en ruigere (“bloemkool-achtige”) rotsen uiteen zouden vallen tot stof. Maar MASCOT heeft vrijwel geen stof gevonden. Alleen rotsen van 10 centimeter of groter.

ECm3Vg-UIAAJpbj.jpg
Een foto van Ryugu’s gesteente in de nacht. Foto: DLR

In Ryugu’s nacht verlichtte een LED lamp van de lander het gesteente. Kleine insluitingen in het rotsgesteente reflecteerden het licht. Dat is iets wat astronomen hoopten tegen te komen. Het zouden koolstof-chondrieten kunnen zijn, materiaal van het begin van ons zonnestelsel. Gehoopt wordt dat Hayabusa 2 ook zulk materiaal heeft weten op te pikken bij zijn twee monsternames. Dat zullen we te weten komen in december 2020, als de capsule met monsters in Australië landt.

De MASCOT lander was 17 uur actief, tot de batterij leeg was. Hayabusa 2 maakte gebruik van MASCOT’s verkenningswerk bij zijn latere landingen. Het werk van Hayabusa 2 bij Ryugu is trouwens nog niet helemaal over. Het heeft nog een kleine rover bij zich die het nog niet afgeworpen heeft. Mogelijk gaat dat nog in september gebeuren. In december zet Hayabusa 2 de terugweg in.

 

Bronnen:

https://arstechnica.com/science/2019/08/asteroid-hopping-robot-gives-us-a-close-look-at-ryugus-surface/

https://phys.org/news/2019-08-images-asteroid-probe-clues-planet.html

https://gizmodo.com/unprecedented-close-up-view-of-asteroid-shows-rocks-tha-1837475851

Coverfoto: DLR

Ook tweede landing van Hayabusa 2 een succes

Ook Hayabusa 2’s tweede landing op de asteroïde Ryugu is een succes. De satelliet daalde in de nacht van woensdag op donderdag af naar het oppervlak en schoot nog eens een kogel van tantaal af, om het opschietende materiaal vervolgens op te vangen. Waarschijnlijk heeft de Japanse missie hiermee nog meer monsters weten te verzamelen. Daarmee is Hayabusa 2 de eerste onbemande missie ooit dat monsters verzamelde van onder het oppervlak van een ander hemellichaam.

Hayabusa 2 is inmiddels terug in zijn baan van 20 km om Ryugu. De missieplanners zijn uiterst tevreden over het resultaat. Wat nu rest is de weg terug naar Aarde met de monsters, die in december dit jaar ingezet gaat worden.

Bronnen:

https://www.japantimes.co.jp/news/2019/07/11/national/science-health/japans-hayabusa2-probe-makes-second-touchdown-distant-asteroid/

 

Hayabusa 2 gaat opnieuw landen, nu naast de krater die het zelf maakte.

Hayabusa 2 gaat 11 juli een tweede landing doen op de asteroïde Ryugu om monsters te verzamelen. De landing zal 20 meter ten noorden van de impactkrater zijn, die Hayabusa 2 op 5 april maakte met de Small Carry-on Impactor (SCI). De impactkrater zelf heeft te veel grote rotsen die de ruimtesonde in gevaar kunnen brengen.

pub_onc_PPTDTM1B_20190613_st_5m.jpg
Op 30 mei liet Hayabusa 2 een “target marker” achter in de impactkrater en maakte deze foto’s (Foto: JAXA)

De impact heeft materiaal van onder het oppervlak opgeworpen, dat Hayabusa 2 in de buurt kan oppikken. Astronomen interesseren zich voor materiaal van onder het oppervlak, omdat daar zich organische stoffen kunnen bevinden die over tijd door zonlicht afgebroken worden.

 

Bronnen:

https://spaceflightnow.com/2019/07/03/hayabusa-2-cleared-for-second-touchdown-on-asteroid/

http://www.hayabusa2.jaxa.jp/en/topics/20190619e_PPTD_approach1/

Help NASA een landingsplaats vinden voor OSIRIS-REx

NASA heeft je hulp nodig. De OSIRIS-REx missie draait rond de asteroïde Bennu met als doel om er monsters van te nemen en die naar Aarde te brengen. Maar Bennu had een verrassing in petto: het ligt er bezaaid met grote rotsblokken die een gevaar kunnen vormen voor een landende satelliet. Het is dus zaak om al dat puin in kaart te brengen. Maar begin daar maar eens aan.

En dat is waar jij om de hoek komt kijken. Cosmoquest is een citizen science project gestart waarbij iedereen kan meedoen om kraters en rotsen op Bennu aan te duiden en op te meten. En dat is niet moeilijk, maar wel nog best een flinke klus, getuige dit voorbeeld hieronder.

cosmoquest_bennu_mappers2.PNG
Een screenshot van Bennu mappers.

Je kunt tot 10 juli je hier bijdrage leveren: https://bennu.cosmoquest.org/. De deelnemers van de site hebben tot nu toe 1/3 van de foto’s doorgewerkt. Er is dus nog zat werk te doen.

Dit soort werk kan computers in de toekomst leren rotsen automatisch in kaart te brengen en het kan wetenschappers leren waar de rotsen vandaan komen en hoe ze gevormd zijn.

 

Bronnen:

https://bennu.cosmoquest.org/

https://www.nasa.gov/feature/nasa-invites-public-to-help-asteroid-mission-choose-sample-site